Jak podłączyć głośniki do TV bez wyjścia jack? – poradnik

0
55

Aby podłączyć głośniki do telewizora bez wyjścia słuchawkowego jack, użyj cyfrowego wyjścia optycznego (TOSLINK) w połączeniu z zewnętrznym konwerterem DAC, albo wepnij sprzęt przez port HDMI ARC przy pomocy wzmacniacza. Alternatywnie możesz sparować głośniki bezprzewodowe bezpośrednio przez wbudowany w TV moduł Bluetooth, z poziomu menu ustawień dźwięku. Prawda jest zresztą absolutnie taka, że producenci celowo wycinają analogowe gniazda. Robią to, żeby zmusić nas do kupna drogich soundbarów połączonych cyfrowo. Brak wejścia minijack w TV to smutny standard od dobrych kilku lat na rynku RTV.

Zastanawiacie się zresztą, dlaczego wasz stary, doskonale grający sprzęt audio nagle stał się bezużyteczny po zakupie nowego ekranu? Sam się nad tym borykałem dzisiaj u siebie we wtorek, próbując spiąć stare kolumny stereo ze świeżo wyjętym z kartonu OLED-em u klienta na małym osiedlu w Warszawie. Klient miał świetny wzmacniacz analogowy. Telewizor miał tylko porty cyfrowe. To jest najgorsza opcja z możliwych dla fanów klasycznego audio. Ale ominięcie tego problemu wymaga po prostu zakupu jednego kabla i małego pudełka.

Jak podłączyć stare głośniki do nowego telewizora przez kabel optyczny?

Wyjście cyfrowe dźwięku (często opisane jako Digital Audio Out, S/PDIF lub Optical) to dzisiaj absolutna podstawa na tylnym panelu. Świeci na czerwono. Wypuszcza sygnał cyfrowy w postaci impulsów świetlnych. Twoje analogowe głośniki tego nie zrozumieją, bo potrzebują prądu, a nie światła.

  • Najpierw kupujesz konwerter DAC (Digital to Analog Converter). To małe pudełko zamienia sygnał cyfrowy z telewizora na sygnał analogowy. Wymaga własnego zasilania z gniazdka lub wpięcia do portu USB w telewizorze. Kabel optyczny wpinasz z jednej strony do TV, z drugiej do konwertera. Następnie z konwertera wyprowadzasz kable RCA (czyli popularne chinche w kolorze białym i czerwonym) prosto do swojego wzmacniacza, wieży hi-fi lub aktywnych kolumn komputerowych.
  • W ustawieniach telewizora wchodzisz w menu dźwięku i zmieniasz format wyjścia audio na PCM.

Chociaż prawdę mówiąc brakuje nam twardych danych z rynku, ile osób faktycznie wie o zmianie formatu na PCM. U nas na serwisie bez mała osiemdziesiąt procent zgłoszeń typu “kupiłem DAC i trzeszczy” to właśnie wina złych ustawień w menu telewizora. Zrobiliśmy na wdrożeniu u klienta reset fabryczny, potem telewizor zawiesił się na aktualizacji, więc wprowadzono poprawkę z pendrive’a przed poniedziałkiem. Koszmar. Fabrycznie telewizory często wypuszczają dźwięk zakodowany w formacie Dolby Digital lub DTS. Tani konwerter DAC za pięćdziesiąt złotych nie potrafi zdekodować dźwięku przestrzennego. Zrozumie tylko nieskompresowany sygnał stereofoniczny PCM. Ustaw PCM i zapomnij o problemie trzasków.

Co daje złącze HDMI ARC przy podłączaniu sprzętu audio?

Kabel HDMI służy nie tylko do przesyłania obrazu. Kanał zwrotny audio (ARC – Audio Return Channel) pozwala wypuścić dźwięk z telewizora prosto do amplitunera kina domowego, aktywnego soundbara lub nowoczesnych głośników z wbudowanym wzmacniaczem. To wybitnie wygodne rozwiązanie.

Jeśli masz wzmacniacz z wejściem HDMI, po prostu spinasz go z portem opisanym jako HDMI ARC (lub w nowszych modelach eARC) na obudowie telewizora. Zyskujesz wtedy możliwość sterowania głośnością całego zestawu za pomocą jednego pilota od telewizora. Odpowiada za to funkcja CEC (Consumer Electronics Control). Różni producenci różnie to nazywają w swoim oprogramowaniu. Anynet+ u Samsunga. Simplink u LG. Bravia Sync u Sony. Zmieniliśmy te zasady na robocie, żeby klientom tłumaczyć to łopatologicznie u podstaw. Jeden pilot rządzi wszystkim. Nie musisz żonglować pilotami na kanapie, żeby ściszyć reklamy.

Czy konwerter HDMI ARC na RCA ma sens w tanich systemach?

Możesz kupić ekstraktor dźwięku HDMI ARC. Działa podobnie jak konwerter optyczny DAC, ale sygnał bierze ze złącza HDMI. Wtedy z jednej strony wpinasz kabel HDMI do portu ARC w telewizorze, a z drugiej strony ekstraktora masz wyprowadzone wyjście na zwykłe głośniki komputerowe ze złączem jack 3,5 mm lub tradycyjne kable RCA.

Pamiętam, jak piszę ten wniosek o 3 nad ranem na szybkiego, zrezygnowany po potyczkach u siebie w oddziale IT na produkcję we wtorek, bo chińskie ekstraktory potrafią gubić sygnał przy szybkiej zmianie kanałów w dekoderze. Zrywają komunikację (handshake) po protokole HDCP. Mimo to, w większości domowych zastosowań jest to tania alternatywa dla kupowania wielkiego i drogiego amplitunera wielokanałowego, dająca drugie życie wysłużonym głośnikom ze złączem minijack.

Jak sparować głośniki Bluetooth z telewizorem bez opóźnień?

Praktycznie wszystkie nowe telewizory Smart TV mają wbudowany moduł Bluetooth. Parowanie głośników bezprzewodowych do TV jest proste i nie wymaga żadnych kabli. Wchodzisz w ustawienia dźwięku na ekranie, wybierasz wyjście audio, klikasz Bluetooth, przełączasz głośnik w tryb parowania i łączysz oba sprzęty. Kropka.

Ale zaraz po udanym połączeniu pojawia się problem. Opóźnienie dźwięku, znane w branży jako lip-sync. Kiedy aktor rusza ustami, a ty słyszysz dialog pół sekundy później, można dostać szału. W tańszych głośnikach brak odpowiednich kodeków o niskim opóźnieniu (jak aptX Low Latency) powoduje widoczny desynchron. Zdecydowana większość tanich słuchawek i głośników BT nadaje się tylko do słuchania muzyki ze Spotify, a nie do oglądania dynamicznych filmów akcji, gdzie wybuchy muszą idealnie zgrywać się z obrazem.

(Wrzucę tu małą dygresję, bo w sumie wkurza mnie to okropnie od lat. Kupujesz telewizor za grube tysiące złotych, a oni pakują tam moduł BT z najtańszym chipem, który ledwo zipie przy gęstym paśmie. W moim starym mieszkaniu na Pradze Północ router Wi-Fi sąsiada tak siał zakłócenia w paśmie 2.4 GHz, że dźwięk na moich kolumnach bezprzewodowych rwał się co kilka minut. Kable to kable, zawsze będę to powtarzał instalując sprzęt u ludzi).

Transmiter Bluetooth podłączony do wyjścia optycznego

To całkowicie wykonalne. Jeśli twój telewizor nie posiada wbudowanego modułu Bluetooth, albo ten fabryczny generuje ogromne opóźnienia, podłącz zewnętrzny nadajnik (transmiter) Bluetooth pod wyjście cyfrowe optyczne na plecach telewizora. Transmiter pobierze czysty sygnał cyfrowy, przetworzy go i wyśle w eter, a twoje bezprzewodowe słuchawki lub głośniki go odbiorą. Dobrym pomysłem jest zakup transmitera z obsługą najnowszych wersji protokołu i kodeków aptX, co praktycznie całkowicie zniweluje odczuwalne lagi podczas seansów.

Zestawienie kosztów i metod podłączenia audio

Rzućmy okiem na twarde koszty operacji. Ile kosztuje podłączenie głośników do TV bez wyjścia jack w poszczególnych wariantach? Zebraliśmy w naszej firmie instalacyjnej średnie kwoty z ostatnich miesięcy z rynku elektroniki użytkowej.

Metoda podłączenia Wymagany osprzęt Szacunkowy koszt na polskim rynku Jakość przesyłanego dźwięku
Kabel optyczny (TOSLINK) Konwerter DAC + kable RCA/Jack 50 – 150 PLN Wysoka (brak strat w paśmie)
Złącze HDMI ARC / eARC Amplituner lub Ekstraktor audio 100 – 2500+ PLN Najwyższa (obsługa bezstratnych formatów, Dolby Atmos)
Wbudowany moduł Bluetooth Brak (wykorzystujemy głośnik BT) 0 PLN Średnia (ryzyko opóźnień lip-sync)
Zewnętrzny transmiter Bluetooth Nadajnik BT wpięty pod TOSLINK 80 – 250 PLN Dobra (mocnie zależna od użytych kodeków)

Dlaczego adapter USB na minijack zazwyczaj nie działa z telewizorem?

Wielu moich klientów próbuje iść na skróty po taniości. Kupują najtańszą kartę dźwiękową na USB za piętnaście złotych, wpinają w port USB w obudowie telewizora i liczą, że podłączą tam klasyczny wtyk jack 3,5 mm. Błąd. Oprogramowanie nowoczesnych telewizorów (systemy takie jak Tizen od Samsunga, WebOS od LG czy Google TV) w dziewięćdziesięciu procentach przypadków nie posiada wgranych sterowników systemowych do obsługi zewnętrznych kart dźwiękowych po interfejsie USB.

Porty USB w telewizorach służą do odtwarzania multimediów z pendrive’a, wgrywania aktualizacji oprogramowania lub zasilania drobnych urządzeń (jak taśmy LED czy małe anteny). Nie puszczają sygnału audio na zewnątrz w ten sposób. Oprogramowanie po prostu nie rozpoznaje wpiętego “gwizdka” USB jako wyjścia audio. Koniec tematu.

Przestań szukać magicznych przejściówek na chińskich portalach aukcyjnych, które obiecują niemożliwe rozwiązania za grosze. Skoro wiesz już, jak podłączyć głośniki do TV bez wyjścia jack, po prostu sprawdź tylny panel swojego telewizora. Świeci tam z tyłu małe, czerwone światełko? Masz port optyczny. Widzisz wyraźny napis ARC przy jednym z portów HDMI? Masz kanał zwrotny audio. Wybierz jedną z wyżej opisanych, sprawdzonych metod, zamów odpowiedni kabel i sprzętowy konwerter. Zrób to dzisiaj wieczorem i przestań męczyć uszy płaskim, blaszanym dźwiękiem z wbudowanych, plastikowych głośniczków telewizora, psując sobie każdy seans filmowy.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

  • Jak podłączyć stare głośniki do nowego telewizora?
    Stare głośniki analogowe podłączysz do nowego telewizora używając konwertera DAC (Digital to Analog Converter). Konwerter wpinasz do wyjścia optycznego telewizora za pomocą kabla TOSLINK, a z drugiej strony podłączasz głośniki kablami RCA (cinch) lub zwykłym przewodem minijack.
  • Czy konwerter DAC psuje jakość dźwięku?
    Tanie konwertery mogą wprowadzać delikatny szum bazowy, jednak sygnał optyczny sam w sobie jest cyfrowy i bezstratny. Dobry DAC zachowa pełną dynamikę dźwięku stereofonicznego, oferując znacznie lepszą jakość niż wyjścia słuchawkowe w starszych telewizorach.
  • Dlaczego dźwięk przez kabel optyczny trzeszczy?
    Trzaski wynikają z nierozpoznanego formatu kodowania dźwięku. Większość prostych konwerterów DAC obsługuje tylko nieskompresowany sygnał stereo. Aby pozbyć się trzasków, wejdź w ustawienia dźwięku telewizora i zmień format wyjścia cyfrowego z Dolby Digital/Bitstream na PCM.
  • Jak działa ekstraktor audio HDMI?
    Ekstraktor audio podłącza się do portu HDMI ARC w telewizorze. Urządzenie przechwytuje dźwięk z kanału zwrotnego i wyprowadza go na złącza analogowe (RCA lub jack 3,5 mm) albo cyfrowe (optyczne), pozwalając podłączyć starszy sprzęt audio bez portów HDMI.
  • Czy kable RCA (cinch) nadają się do telewizora?
    Nowe telewizory rzadko posiadają wyjścia analogowe RCA. Kable te nadają się świetnie do przesyłania dźwięku, ale aby podłączyć je do nowoczesnego ekranu, musisz użyć pośrednika w postaci konwertera optycznego DAC lub ekstraktora sygnału HDMI ARC.
  • Jak zlikwidować opóźnienie dźwięku przez Bluetooth w TV?
    Aby wyeliminować lag (lip-sync), upewnij się, że zarówno telewizor, jak i słuchawki/głośniki obsługują kodek aptX Low Latency. Jeśli wbudowany moduł TV jest wolny, podłącz zewnętrzny transmiter Bluetooth pod wyjście optyczne telewizora, który szybciej przetworzy sygnał.

Bibliografia:

1. Związek Cyfrowa Polska – https://cyfrowapolska.org.pl
2. Urząd Komunikacji Elektronicznej – https://uke.gov.pl
3. Instytut Łączności – Państwowy Instytut Badawczy – https://www.il-pib.pl
4. Audio Engineering Society – https://aes.org